Yönetim bir Bilim mi bir Sanat mı?

Yönetim bilindiği gibi en basit tabiri ile bir başkası üzerinden iş görmek demektir. Bir başkası üzerinden iş görene yönetici, işin gereğini yerine getirene de ast veya yönetilen denir. Standart bir organizasyonda üstler verdikleri talimatlar ile içinde bulundukları organizasyonun kendi paylarına düşen hedeflerini yerine getirmeye çalışırlar. Bu şekilde de her bölümün hedefi bir araya getirilerek en tepede kurumun hedefi gerçekleştirilmeye çalışılır.

 

Peki yöneticiler bu hedefleri yerine getirirlerken ne tür davranışlar içinde olmalıdırlar? Öncelikle bu soruya yanıt vermek için yöneticilerin nelere ihtiyaç duyduğunu anlamak gerekir. En başta yöneticilik özelliklerinin geliştirilmesi gerektiğinden bahsedebiliriz. Peki yöneticilik geliştirilebilir bir şey midir? Bu sorunun cevabı elbette evettir. Yalnız burada çok önemli bir ayrımdan bahsetmek gerekir. Yönetim bir bilim midir, yoksa bir sanat mıdır? Eğer bir bilim ise bunun fiziki ve doğal evrenin yapısının ve hareketlerinin birtakım yöntemler (deney, düşünce ve/veya gözlemler) aracılığıyla sistematik bir şekilde incelenmesini de kapsayan entelektüel ve pratik çalışmalar bütünü olduğunu kabul etmek gerekir. Bu durumda yapılacak araştırmalar ile ulaşılan sonuçlar uygulamalı olarak başka yönetim tecrübelerine de yansıtılabilecek ve insanlar bu sonuçları kendileri de başka yerlerde veya organizasyonlarda kullanabileceklerdir. Yönetimin bilim tarafı olduğunu buradan anlayabiliriz. Çünkü yönetim sahası içine giren iş, insan, organizasyon gibi olgular çeşitli yöntemler ile araştırmalara konu edilebilmektedir. Örneğin insanların motivasyonları üzerine bir analiz gerçekleştirilebilmekte ve bunun sonuçlarına göre hareket tarzları geliştirilebilmektedir.

 

Öbür taraftan yönetimin bir de sanat tarafından bahsetmek gerekmektedir. Sanat en genel anlamıyla, yaratıcılığın veya hayal gücünün ifadesi olarak anlaşılır. Sanatçı da bu hayal gücünü ortaya koymaya ve somut bir çıktı oluşturmaya gayret eden insana denir. Peki yönetimin sanat tarafı var mıdır? Bunun cevabı da elbette evettir. Çünkü yönetici neyi neden yapacağını bilim tarafı ile öğrenebilir yalnız kararı ne zaman ve nasıl alacağını sanatçı kimliği ile alır. Bu anlamda yönetici bir karar alacaksa bunu organizasyonuna benimsetmesi tamamen kendi kişisel yöntemleri ile ilgilidir. Eğer bir organizasyonda yapılan bilimsel çalışmalar ile organizasyon yapısı değişmesi uygun görülmüşse bunu hangi zamanda ve nasıl yapacağına karar vermek yöneticinin tecrübeleri, hayat görüşü, hayal dünyası ve yaratıcılığı ile ilgilidir.

 

Yönetimin bilim ve sanat tarafından bahsettikten sonra kısaca bunları değerlendirebiliriz. Bilim tarafında yapılacak araştırmalar sonucu ortamın daha iyi anlaşılması, insanların daha etkin çalışmasının önündeki engellerin belirlenmesi, organizasyonun geleceğe daha güçlü taşınması ile ilgili faktörlerin ortaya çıkartılması pek zor olmayacaktır. Bu durumda yöneticiye düşen bilimsel araştırmalara inanmak, bütçe ayırmak ve gereken önemi vermektir. Daha da önemlisi bunların sonuçları ile amel etmektir. Bundan yıllar önce doğru olan bazı konular bugün geçerliliğini yitirmiş olabilir.

 

Sanat tarafında ise yöneticinin kendini kişisel özellikler kapsamında geliştirmesi gerekir. Burada karizma kavramına da değinmek yerinde olur. Birçok insana göre karizma doğuştan kazanılan bir yetenektir. Bana göre de büyük ölçüde öyledir. Yalnız karizma tavır ve davranışların ve bilgi birikiminin de bir sonucu olduğuna göre bu geliştirilebilir demektir. Öbür taraftan fiziki özelliklere de bağımlı bir konu olduğundan gelişmesi belli ölçülerde sınırlıdır. Bu da her insanın belli ölçülerde avantajları veya dezavantajları olduğu gerçeğini gösterir. Yalnız hiçbir insan tamamen avantajlı veya tamamen dezavantajlı değildir. Örneğin geçmişin büyük liderlerinin; I. Napolyon, Atatürk, Turgut Özal vb. kısa boylu olduklarını düşündüğümüzde bu insanların karizmalarının olmadığını kimse iddia edemez. Yönetimin sanat tarafı da yöneticinin karizmasını sağlayan özelliklerinden faydalanıp insanlara bir işi nasıl yapmaları gerektiğini aktarması olarak düşünülebilir. Burada karşıdakinin psikolojik ihtiyaçları belirlenmeli, ona göre doğru bir iletişim kurulmalıdır. İş görenlerin değerli birer insan olduğu gerçeğinden hareketle onlarla samimi, dostane ve yapıcı bir iş birliği kurulmalıdır.

Sonuç olarak yönetim hem bilim hem de sanattır. Bazı yöneticiler için bilim tarafı ağır basarken bazıları için sanat tarafı ağır basar. Önemli olan yöneticinin kendini tanıması ve ona göre bir yönetim tarzı belirlemesidir.

Leadership vs Management

Leadership differs from management in several ways. In this section we will show the main differences between them. Even though these concepts are being used for each of others purpose, their meanings are totally different.

The main aim of a manager is to maximize the output of the organization through administrative implementation. To achieve this, managers must undertake organization, planning, staffing, directing, and controlling functions. Leadership is just one important component of the directing function. On the other hand, managers think incrementally, while leaders think radically. Therefore managers rule while leaders are followed.[1] The other differences of these people are shown in the below table.

 

Differences of Leader and Manager

Leader	Manager
Renovates	Manages, Imitates
He / She is original	He / She is a copy
Improves	Saves
Focuses on human resource	Focuses on system and infrastructure
Believes people	Believes control
Makes long term decision	Makes daily or short term decision
He / She asks “how”, “when” questions.	He / She asks “why”, “what” questions
Life style is like freedom	Life style is like army hood

Source: Aylin Yücel, “Cinsel Role İlişkin Kalıpyargıların Lidere Atfedilen Özelliklere Etkisi ve Bir Uygulama”, (Marmara University, 2002), p. 10.

For a better understanding, the differences of these terms are explicitly shown in the below figure. The performance of the organization is getting higher under the coordination of a leader where the performance of the organizations remains still under the managers management.

Performance Difference between Leaders and Managers

Source: John Latham, “What is leadership?”, http://www.drjohnlatham.com/filemgmt_data/files/What%20is%20Leadership.pdf,.

---

[1] Schools of Engineering and Electronics, “The Difference Between Management And Leadership”, http://www.see.ed.ac.uk/~gerard/MENG/ME96/Documents/Intro/leader.html,

Leadership and the term "lead"

Many people believe that leadership is simply being the first, biggest or most powerful. Leadership in organizations has a different and more meaningful definition. Very simply, a leader is interpreted as someone who sets direction in an effort and influences people to follow that direction. How they set that direction and influence people depends on a variety of factors.

 

Leadership is an emerging concept that we use in contemporary business life. Every company and every group need a leader in order to achieve goals. These goals may be producing values for the environment or producing profit for the stake holders. Under the leader, the subordinates are finding beneficiary environments for themselves. The level of self-confidence of the workers and the level of empowerment is very high in the leadership process.

 

As explained before, leadership is an emerging concept. There are many theories explaining leadership. Nevertheless, in the last fifty years the leadership concept has been analyzed in a different way. As we know from childhood; especially in developing or undeveloped countries, there is a myth that, there is a strong correlation between males and the effective leadership. Leadership has been tailored to males by the traditional countries. Females weren’t supposed to have leadership characteristics.

 

Leadership concept has been emerged for hundreds of years to grow up to the contemporary definition. This concept can be seen in two different ways. One of them is “the consequence of a set of traits or characteristics possessed by leaders” and the other one is “the social process that emerges from group relationships”.[1]

 

Before going into the detailed definitions of leadership we must define the root of the term; “lead” first. “To lead” means “to go with or in front of a person / people or animal(s) to show the way or to make them go in the right direction.”[2] Therefore we understand that the person who is leading the group for same purpose is called leader. Leaders are the people who are “leading people, walking besides them and the people may not know their existence.”[3]

 

Leadership is a very wide concept that we cannot make only one definition of it. The selected definitions are stated below:

·          Leadership is a set of qualities or characteristics attributed to those who are perceived to successfully employ such characteristics.[4]

·          Leadership is the art of influencing human behavior through an ability to directly influence people and direct them to a specific goal.[5]

·          Leadership is the process by which an agent induces a subordinate to behave in a desired way.[6]

·           Leadership is the process of influencing the activities of group toward goal setting and goal achievement.[7]

 

As mentioned above leadership has many definitions. Nevertheless, these definitions are mainly pointing some specific terms. These can be classified as “influence”, “group”, “activities”, “goal achievement” etc. To sum up, leaders are the people who have unique attributes. These unique attributes leads them to right decisions. They influence their subordinates in order to achieve their targets. 

---

[1] Richard Bolden, Leadership South West Research Report 1: What is Leadership, First Ed., United Kingdom: University of Exeter, 2004, p. 4. 

[2] Sally Wehmeier, Oxford Wordpower Dictionary, Second Ed., Great Britain: Oxford, 1994, p. 359.

[3] Lao Tsu, Chinese Wiseman, 600 BC.

[4] Missipi State University, Leadership, http://www.ais.msstate.edu/AEE/3803/Fall03pdfs/10-leadershipintro.pdf, 25 April 2006. 

[5] BCS Group, Leaders, Leadership, http://www.ftpi.or.th/added/dwnld/What_is_Leadership-set_Version_1.pdf, 25 April 2006.

[6] BCS Group.

[7] BCS Group.