27 Aralık 2012 Perşembe

Ticarette Karşılaşılan Riskler

İŞ RİSKİ
Faaliyetlerin sürdürülmesine ilişkin risk olarak da kabul gören iş riski hacim, marj ve giderlerdeki volatiliteden, rekabetçi ortamdaki değişimden kaynaklanır. Şirket bu riske genellikle üretimi esnasındaki hata kayıp vb. Unsurlardan dolayı maruz kalır.

MALA İLİŞKİN RİSKLER
Satış sözleşmesi hükümlerine göre malın ihracatçının sorumluluğunda olan teslim noktasına kadar getirilmesi sırasında ortaya çıkabilecek her türlü riskler ihracatçının, teslim noktasından sonraki zararlar ise ithalatçı firmanın riskleri olmaktadır. Mala ilişkin riskler, dış ticaret işlemlerinin yürütülmesinde aracı olan bankanın tamamen kontrolu dışında olduğundan, bu konuda ihracatçı veya ithalatçının gerekli tedbirleri alması zorunlu bulunmaktadır. Bu çeşit risklerin yönetiminde sigorta kuruluşları taraflara yardımcı olabilmektedir.

İHRACATÇI , İTHALATÇI RİSKLERİ
İhracatçının; ithalatçının ödemeyi yapmaması, malı beğenmemesi, ülkedeki politik durumun engel teşkil etmesi, ödeme üzerinden vergisel yükümlülüklerin kesilmesi, malın ulaştırılamaması gibi riskleri vardır. İthalatçının ise, ödemeyi yaptıktan sonra (peşin ihracat) malın kendisine ulaştırılamaması, evrakların eksik olmasından dolayı gümrükten malı çekememesi, ürünün kaliteli olmaması, ulaşım esnasında ürüne zarar gelmesi gibi riskleri mevcuttur.
 
ÖDEMEYE İLİŞKİN RİSKLER
İthalat ve ihracatta karşı tarafın ödemeyi yapamaması durumlarıdır. Bunlar;
ithalatçının ödeme yapmaktan kaçınması (ticari risk),
ithalatçının ödeme yapmak istemesine rağmen, ithalatçının ülkesinin konvertibl döviz yetersizliği nedeniyle transferin yapılmasının mümkün olamaması (transfer riski)
ödemelerin üstüne bir takım fonlar (veya vergilerin) getirilmesi mali riskler
ihracatçının sevk belgelerini doğru hazırlamaması sonucu, mal bedelinin ödenmesinin gecikmesi veya tamamen ortadan kalkması (dökümantasyon riski)
 
Bu riskler, sadece ihracatçı ve ithalatçıyı değil, aracı finansman kuruluşlarını da yakından ilgilendirmektedir. Zira, bu risklerin ortaya çıkması durumunda aracı finansman kuruluşları da verdikleri kredileri geri alamama ile karşılaşmaktadırlar. Bu risklerin yönetimi için uluslararası ticarette kullanılan en aktif yöntemler; sağlam ödeme sistemleri, akreditifler, banka havaleleri, ülke ve firma istihbaratı, ihracat kredi sigortasıdır.

TİCARİ RİSK
Yukarıda da belirtildiği gibi ithalatçının ihracatçıya ödemeden kaçınması durumunu ifade eder. Bunu önlemek için aracı bankalara ihtiyaç duyulur.

REKLAMASYON RİSKİ
Ürünün özellikleri beğenilmediği takdirde bazı zamanlarda ihracatçıya geri iade edilebilmektedir. Bu risk ihracatçılar için geçerlidir. Eğer risk gerçekleşir ise satım gerçekleşmez veya evvelce transfer edilen bedel geri iade edilir.

POLİTİK RİSK
Uluslararası kredi işlemlerinde krediyi alan kişi ya da kuruluşun faaliyette bulunduğu ülkenin politik yapısı nedeniyle yükümlülüğünü kısmen veya tamamen yerine getirememesi riskidir. Makro ve mikro ölçekli bir çok riskin tehdidi altında bulunan bankacılık sisteminde üzerinde titizlikle durulası gereken risklerden biri olarak ülke riski ortaya çıkmaktadır. Yabancı bir ülkedeki ekonomik sosyal ve politik şartların bankaların finansal çıkarlarını olumsuz şekilde etkileyebilmesi olarak tanımlanan ülke riski bankalararası aktiviteleri üzerinde kapsamlı bir etkiye sahiptir.

Bu risk bankalar üzerinde olabildiği gibi şirketler üzerinde de mevcuttur. işletmeler ülkedeki politik değişikliklere uyum sağlayamayınca batma noktasına gelebilmektedirler. Buna örnek olarak, su dolum istasyonlarının çıkartılan yasa ile kaldırılmasını müteakip su pompalama istasyonlarının bir çoğunun iflas etmesi, ekmek poşetleme zorunluluğunun gelmesinden sonra alınan makinaların, zorunluluğun kaldırılmasından sonra geçerliliğini kaybetmesi, bankaların BDDK kararları sonrası kredi kartlarında aleyhlerinde durumların olması vb. politik risk olarak görülebilir.

TRANSFER RİSKİ
Kredi alan kişi ya da kuruluşun bulunduğu ülkenin mevzuatı nedeniyle döviz borcunu aynı türde veya konvertibl diğer bir döviz ile geri ödeyememe durumunda ortaya çıkan risktir. Bu durumda ithalatçı ödemek istemektedir. Fakat bu elinden gelmemektedir.

MALİ RİSK
Yukarıda da görülebildiği gibi dış ticarette ödemelerin üzerinden bir takım vergilerin veya kamusal yükümlülüklerin alınması sonucuyla oluşan risktir. Bu risk dolayısı ile ihracatçılar kar zarar analizlerini tam olarak yapamazlar.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder